فیلتر بر اساس دسته‌ها
انتخاب همه
اخبار
اخبار عمومی مؤسسه
اخبار قرآنی ایران
اخبار کشوری
افتخارات
بازدیدها
دیدارها
بین المللی
جشنواره ملی جبرئیل امین
حفظ مجازی قرآن کریم
حوزه علمیه قرآن محور
دانشسرای علوم قرآن و حدیث باقرالعلوم
شعب
طرح قرآنی ایلاف
طرح ملی آیات زندگی
طرح ملی رحله
محافل و مجالس
مراکز حفظ همراه با تحصیل
مراکز شبانه روزی حفظ یکساله
مراکز روزانه حفظ دوساله خواهران
مصاحبه‌
مناسبت‌ها
مهد و پیش دبستانی قرآن محور
گزارش تصویری
تصاویر
بیت الاحزان در سالی که گذشت
بازدیدها و دیدارها
تصاویر رویدادها
تصاویر شعب
جلسات و محافل
ثبت نام ها
مستندات
مستندات آموزشی مؤسسه
مستندات اداری مؤسسه
مستندات اقتصادی مؤسسه
مستندات بازرسی
مستندات مالی مؤسسه
مستندات متفرقه مؤسسه
چندرسانه ای
تولیدات رسانه‌ای مؤسسه
مستندها و برنامه‌های تلویزیونی
گزارش ویدیویی
مقالات
چهره‌های شاخص مؤسسه
مراکز شبانه روزی حفظ یکساله
حضرت علی (علیه السلام) در خطبه سوم نهج البلاغه که مشهور به خطبه شقشقیه است به بیان مظلومیت خود پرداخته و درد دل خود را بیان می فرماید که ترجمه این خطبه در ذیل بیان شده است.

 

 ۱  شکوه از ابا بکر و غصب خلافت‏

آگاه باشید! به خدا سوگند! ابا بکر، جامه خلافت را بر تن کرد، در حالى که مى‏دانست جایگاه من نسبت به حکومت اسلامى، چون محور آسیاب است به آسیاب که دور آن حرکت مى‏کند. او مى‏دانست که سیل علوم از دامن کوهسار من جارى است، و مرغان دور پرواز اندیشه‏ها به بلنداى ارزش من نتوانند پرواز کرد. پس من رداى خلافت رها کرده و دامن جمع نموده از آن کناره گیرى کردم و در این اندیشه بودم که آیا با دست تنها براى گرفتن حق خود به پاخیزم؟ یا در این محیط خفقان‏زا و تاریکى که به وجود آوردند، صبر پیشه سازم؟ که پیران را فرسوده، جوانان را پیر، و مردان با ایمان را تا قیامت و ملاقات پروردگار اندوهگین نگه مى‏دارد! پس از ارزیابى درست، صبر و بردبارى را خردمندانه‏تر دیدم. پس صبر کردم در حالى که گویا خار در چشم و استخوان در گلوى من مانده بود. و با دیدگان خود مى‏نگریستم که میراث مرا به غارت مى‏برند!.

 ۲ بازى ابا بکر با خلافت‏

تا اینکه خلیفه اوّل، به راه خود رفت و خلافت را به پسر خطّاب سپرد. [سپس امام مثلى را با شعرى از أعشى عنوان کرد:] مرا با برادر جابر، «حیّان» چه شباهتى است؟ (من همه روز را در گرماى سوزان کار کردم و او راحت و آسوده در خانه بود.!) شگفتا! ابا بکر که در حیات خود از مردم مى‏خواست عذرش را بپذیرند، «۱» چگونه در هنگام مرگ، خلافت را به عقد دیگرى در آورد؟ هر دو از شتر خلافت سخت‏ دوشیدند و از حاصل آن بهره‏مند گردیدند.

۳  شکوه از عمر و ماجراى خلافت

سرانجام اوّلى حکومت را به راهى در آورد، و به دست کسى (عمر) سپرد که مجموعه‏اى از خشونت، سختگیرى، اشتباه و پوزش طلبى بود زمامدار مانند کسى که بر شترى سرکش سوار است، اگر عنان محکم کشد، پرده‏هاى بینى حیوان پاره مى‏شود، و اگر آزادش گذارد، در پرتگاه سقوط مى‏کند. سوگند به خدا! مردم در حکومت دومى، در ناراحتى و رنج مهمّى گرفتار آمده بودند، و دچار دو رویى‏ها و اعتراض‏ها شدند، و من در این مدت طولانى محنت‏زا، و عذاب آور، چاره‏اى جز شکیبایى نداشتم ، تا آن که روزگار عمر هم سپرى شد. «۲»

۴  شکوه از شوراى عمر

سپس عمر خلافت را در گروهى از قرار داد که پنداشت من همسنگ آنان مى‏باشم!! پناه بر خدا از این شورا! در کدام زمان در برابر شخص اوّلشان در خلافت مورد تردید بودم، تا امروز با اعضاى شورا برابر شوم؟ که هم اکنون مرا همانند آنها پندارند؟ و در صف آنها قرارم دهند؟ ناچار باز هم کوتاه آمدم، و با آنان هماهنگ گردیدم. یکى از آنها با کینه‏اى که از من داشت روى بر تافت، «۳» و دیگرى دامادش «۴» را بر حقیقت برترى داد و آن دو نفر دیگر که زشت است آوردن نامشان. «۵»

۵  شکوه از خلافت عثمان

تا آن که سومى به خلافت رسید، دو پهلویش از پرخورى باد کرده، همواره بین آشپزخانه و دستشویى سرگردان بود، و خویشاوندان پدرى او از بنى امیّه به پاخاستند و همراه او بیت المال را خوردند و بر باد دادند، چون شتر گرسنه‏اى که بجان گیاه بهارى بیفتد، عثمان آنقدر اسراف کرد که ریسمان بافته او باز شد و أعمال او مردم را برانگیخت، و شکم بارگى او نابودش ساخت.

۶  بیعت عمومى مردم با امیر المؤمنین علیه السّلام

روز بیعت، فراوانى مردم چون یال‏هاى پر پشت کفتار «۶» بود، از هر طرف مرا احاطه کردند، تا آن که نزدیک بود حسن و حسین علیهما السّلام لگد مال گردند، «۷» و رداى من از دو طرف پاره شد. مردم چون گلّه‏هاى انبوه گوسفند مرا در میان گرفتند. امّا آنگاه که به پاخاستم و حکومت را به دست گرفتم، جمعى پیمان شکستند «۸» و گروهى از اطاعت من سرباز زده و از دین خارج شدند، «۹» و برخى از اطاعات حق سر بر تافتند، «۱۰» گویا نشنیده بودند سخن خداى سبحان را که مى‏فرماید: «سراى آخرت را براى کسانى برگزیدیم که خواهان سرکشى و فساد در زمین نباشند و آینده از آن پرهیزکاران است» آرى! به خدا آن را خوب شنیده و حفظ کرده بودند، امّا دنیا در دیده آنها زیبا نمود، و زیور آن چشم‏هایشان را خیره کرد.

۷  مسؤولیت‏هاى اجتماعى‏

سوگند به خدایى که دانه را شکافت و جان را آفرید، اگر حضور فراوان بیعت کنندگان نبود، و یاران، حجّت را بر من تمام نمى‏کردند، و اگر خداوند از علماء عهد و پیمان نگرفته بود که برابر شکم بارگى ستمگران، و گرسنگى مظلومان، سکوت نکنند، مهار شتر خلافت را بر کوهان آن انداخته، رهایش مى‏ساختم، و آخر خلافت را به کاسه اوّل آن سیراب مى‏کردم، آنگاه مى‏دیدید که دنیاى شما نزد من از آب بینى بزغاله‏اى بى ارزش‏تر است.

گفتند: در اینجا مردى از أهالى عراق بلند شد و نامه‏اى به دست امام علیه السّلام داد و امام علیه السّلام آن را مطالعه مى‏فرمود، گفته شد، مسایلى در آن بود که مى‏بایست جواب مى‏داد. وقتى خواندن نامه به پایان رسید، ابن عباس گفت یا امیر المؤمنین! چه خوب بود سخن را از همان جا که قطع شد آغاز مى‏کردید؟ امام علیه السّلام فرمود:

هرگز! اى پسر عباس، شعله‏اى از آتش دل بود، زبانه کشید و فرو نشست. ابن عباس مى‏گوید، به خدا سوگند! بر هیچ گفتارى مانند قطع شدن سخن امام علیه السّلام این گونه اندوهناک نشدم، که امام نتوانست تا آنجا که دوست دارد به سخن ادامه دهد.

[مى‏گویم: معناى سخن امام علیه السّلام که فرمود، کراکب الصّعبه، این است که اگر سوار کار مهار شتر سرکش را سخت بکشد، و مرکب چموشى نافرمانى کند، بینى او پاره مى‏شود، و اگر مهارش را رها کند، چموشى کرده در پرتگاه سقوط قرار مى‏گیرد و صاحبش قدرت کنترل او را ندارد. مى‏گویند «اشنق الناقه» یعنى بوسیله مهار، سر شتر را بالا بکشد و «شنقها» نیز مى‏گویند که ابن سکّیت در کتاب اصلاح المنطق گفته است. اینکه فرمود «اشنق لها» و نفرمود «اشنقها» براى آنکه این کلمه را مقابل‏  «اسلس لها» قرار داد، گویى فرموده باشد که اگر سر او را بالا کشد. یعنى آن را واگذارد تا سر خود را بالا نگاه دارد.]

__________________________________________________

(۱). ابا بکر، بارها مى‏گفت: «اقیلونى فلست بخیرکم» (مرا رها کنید، و از خلافت معذور دارید زیرا من بهتر از شما نیستم)

 ۲). ابا بکر در سال ۱۱ هجرى بخلافت رسید و در جمادى الآخر سال ۱۳ هجرى درگذشت و عمر در سال ۱۳ هجرى به خلافت رسید و در ذى الحجّه سال ۲۳ هجرى از دنیا رفت.

 (۳). سعد بن ابى وقاص که یکى از شوراى شش نفره بود.

 (۴). عبد الرّحمن بن عوف، شوهر خواهر عثمان، که حق «وتو» در شورا داشت. زیرا عمر دستور داد اگر اختلافى در شورا پدید آمد، ملاک، رأى داماد عثمان است، با اینکه طبق اعتراف دانشمندان اهل سنّت، عمر در دوران حکومت خود بارها اعتراف کرد که: «لو لا على لهلک عمر» (اگر على نبود عمر هلاک مى‏شد.) «الغدیر، ج ۳، ص ۹۷»

 (۵). طلحه و زبیر، که از رذالت و پستى، بر امام شوریدند و جنگ جمل را به وجود آوردند.

 (۶). کفتار، حیوانى که فراوانى پشم گردن او ضرب المثل بوده و اگر مى‏خواستند فراوانى چیزى را بگویند با نام موهاى یال کفتار مطرح مى‏کردند.

 (۷)- برخى از شارحان «الحسنان» را دو انگشت شصت پا گرفته‏اند مثل ابن ابى الحدید، و به نقل از قطب راوندى. امام در سال ۳۵ هجرى بخلافت رسید و در سال ۴۰ هجرى شهید شد.

 (۸). ناکثین (اصحاب جمل) مانند: طلحه و زبیر.

 (۹). مارقین (خوارج) به رهبرى حرقوص پسر زهیر که به «ذو الثدیه» مشهور بود و جنگ نهروان را پدید آورد.

 (۱۰). قاسطین، معاویه و یاران او که جنگ صفیّن را بر امام تحمیل کردند.

(خطبه ۳ نهج البلاغه ترجمه دشتی)

				
					beytolahzan.ir/?p=1589
				
			
0 نظر
بازخوردهای انلاین
مشاهده تمامی نظرات